«کهنه رفیق»؛ روایت یک عمر روزنامه‌نگاری

در بخشی از این متن آمده است:

«کهنه رفیق» برای من ثبت زندگی یک نفر نیست؛ ثبت خاطره یک نسل است.

و شاید اگر سینما بتواند یک آدم، یک دوره یا حتی یک خاطره را از فراموشی نجات دهد، یکی از مهم‌ترین کارهای خودش را انجام داده باشد. من این فیلم را ساختم تا چیزی از آن آدم‌ها و آن روزها برای نسل امروز باقی بماند

هوشنگ حسینی با تشکر از حاضران گفت: امیدوارم فیلم را دوست داشته باشید، از آقای سام یکتا تشکر می‌کنم. از قبل با او آشنا نبودم اما وقتی پیشنهاد ساخت این فیلم را داد، به نظرم رسید به‌ خوبی می‌تواند این‌ کار را انجام دهد.

وی ادامه داد: در این فیلم ۳۰ درصد خاطرات من به نمایش درآمد، خاطرات زیادی دارم که باز هم می‌شود از آن فیلم ساخت.

عزیزالله حاجی مشهدی منتقد پیشکسوت سینما نیز گفت: این روزها چهره‌ها و گوهرهای گرانبها در مطبوعات و سینما، کمیاب هستند. این مستندها، مستندهای چهره نگار هستند که قرار است اطلاعاتی درباره یک چهره به ما بدهد.

وی ادامه داد : یک مستند چهره نگار که بیوگرافیک هم گفته می‌شود می‌تواند واقع گرا باشند و لحن شاعرگونه به خود بگیرد. اگر گرایش ادبی داشته باشد یک گونه و اگر شاعرانه باشد یک گونه دیگر  محسوب می‌شود.

حاجی مشهدی بیان داشت: نکته کلیدی و اساسی این است که یک فیلم مستند خوب باید چه ویژگی داشته باشند‌ به نظر من باید بپرسیم چه چیزهایی در فیلم مستند نباشد، بهتر است. یادم می‌آید فرهاد ورهرام درباره فیلم چهره نگار اصطلاحی داشت و می‌گفت این نوع فیلم‌ها نوعی مستند شهادت گونه است.

حاجی مشهدی با بیان اینکه فیلم سام یکتا بسیار وفادار به چهره‌ای که انتخاب کرده است، گفت: فیلم ترکیبی از تصاویر آرشیوی و فیلم‌های گفتگو محور با آدم‌های زنده‌ای است که به پاک‌دستی حسینی شهادت می‌دهند.

این منتقد پیشکسوت سینما با بیان اینکه رعایت و توازن در تدوین این مستند بسیار خوب است، گفت: کار خبرنگاری و روزنامه‌نگاری واقعا زمین تا آسمان در گذشته و امروز فرق دارد. در گذشته سختی‌های زیادی برای کار خبر وجود داشت.

با هوشنگ گلمکانی صحبت می‌کردیم اصطلاح تاریخ روزنامه نگاری عامه پسند را به کار برد و من معتقدم  هوشنگ حسینی بسیار دغدغه‌مندانه این کار را دنبال کرد که کار بسیار ارزنده‌ای است.

در ادامه هوشنگ حسینی گفت: سال ۳۸ در اطلاعات استخدام شدم تا سال ۵۹ که اقای دعایی آمدند، متاسفانه با توجه به کارهای زیادی که انجام داده بودم با نامه‌ای عذر مرا خواستند و بلافاصله در روزنامه رسالت دعوت به کار شدم و بعد از آن در روزنامه همشهری کار کردم و آخرین مجله‌ای که فعالیت داشتم، جهان سینما بود. البته شاخص کارم در مجله جوانان بود باید یادی از آقایان اعتمادی و زکایی کنم که همکاری خوبی باهم داشتیم. بعد از روزنامه اطلاعات به روزنامه فیلم و سینما رفتم و مدیر آن باعث شدند من عضو انجمن منتقدان سینمایی شدم.

وی خاطرنشان کرد: جای برادرم زنده یاد حسین حسینی و برادر دیگرم خسرو اینجا خالی است.

حاجی مشهدی گفت: کارگردانی که به یک شخصت منتخب می‌پردازد باید به ویژگی‌های روانشاسی آن فرد هم بپردازد که در این فیلم این مشخصه به خوبی مشهود است. یک فیلمساز زمانی موفق می‌شود که آن شخصیت را در زمانه زیست او به تصویر بکشد که در این فیلم به خوبی نمایان است.

وی ادامه داد: فضاهای فیلم بسیار غبطه برانگیز است،  تصاویری از جشنواره فیلم تهران، شمارگان روزنامه، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و … را می‌بینیم.

این گونه مستندها اگر به جامعه‌ای که شخص منتخب زندگی می‌کرده، بپردازد بسیار موفق است.

حاجی مشهدی خاطرنشان کرد: در فیلم تصاویری وجود دارد که این تصاویر تاریخ یک ملت را می‌سازد،  جغرافیا و تاریخ یک سرزمین، خیابان، درخت، باغ و … به راحتی می تواند جزء حافظه تاریخی یک ملت باشد.

حاجی مشهدی گفت : اگر یک فیلم مستند ادعای فیلم چهره‌نگاری داشته باشد اما از نظر شخصیت پردازی ضعیف باشد، مستند خوب محسوب نمی‌شود.

وی ادامه داد: نکته بعدی این است که فیلم فاقد سیر و ساختار روانی مناسبی باشد.

یک  فیلم مستند باید سیر روایی منسجم و درستی برای یک فیلم چهره نگار درنظر  داشته باشد تا بر این اساس آن، خط روایی فیلم نظم و هنجار مناسبی پیدا کند.

حاجی مشهدی نبود اسناد و شواهد لوازم را از دیگر نقص‌های یک فیلم چهره‌نگار مستند دانست و گفت: خوشبختانه در این فیلم حضور هوشنگ حسینی نشان از  سندیت و سلامت یک روایت است که به آن مهر تایید می‌زند.

وی ادامه داد: اگر فیلمی فاقد یک نگاه انتقادی باشد باید به آن شک کنیم. فیلم مستند نباید به بزرگداشت صرف فرد انتخاب شده بسنده کند زیرا در این صورت ناقص جلوه می‌کند.

حاجی مشهدی بیان داشت: اگر در مستند چهره‌نگار نتوانیم شخصیت را با زمان زیست در نظر بگیریم و جدای از فضای اجتماعی باشد، اشتباه بزرگی است زیرا شناخت یک انسان بدون شناخت اتمسفر بسیار ناقص خواهد بود.

وی خاطرنشان کرد: مستند چهره نگار باید نشان دهد شخصیت چگونه زندگی کرده، زمانه چه تاثیری بر روی او داشته و خود شخصیت نیز چه تاثیری بر زمانه داشته است.

حاجی مشهدی با بیان اینکه سوژه در این  مستند بسیار ارزشمند و ستودنی است، ادامه داد:  هوشنگ حسینی مشفقانه و با شور و شوق زندگی زیسته و تا به امروز سالم زندگی کرده و ما به وجود او افتخار می‌کنیم، ایشان در کارش کارستان کرده است.

هوشنگ گلمکانی نیز که در این برنامه حضور داشت، گفت: خوشحالم در این جمع هستم. وقتی کار مطبوعاتی خود را شروع کردم آقای حسینی در اوج بود. او و زکایی در کار  خودشان حرفه‌ای و در بین اهالی سینما موفق بودند. نمی توانم منکر کار خوب آنها شوم. اینکه توجه به حواشی و پشت صحنه در مجله پر تیراژ جوانان باعث می‌شد حواس جامعه به سمت آن برود و یا جامعه می خواست که این مجله پاسخ بدهد خود نکته بسیار مهمی است.

وی ادامه داد:  فکر نمی‌کنم هیچ روزنامه نگاری به اندازه هوشنگ حسینی با هنرمندان، موسیقیدان ها و ورزشکاران عکس داشته باشد.

عباس تهرانی مدیرمسئول جهان سینما نیز گفت: در همه عرصه های مختلف کشور افرادی هستند که هنوز به آنها پرداخته نشده است و هوشنگ حسینی تاریخ معاصر کشور در عرصه رسانه محسوب می‌شود. چاپ کتاب و ساخت فیلم برای او دیر انجام شده است.آنچه مسلم است بزرگانی داریم که باید به آنها پرداخته شود تا راهبر نسل بعدی ما باشد.

در این برنامه افرادی همچون: هوشنگ گلمکانی، ذبیح‌الله رحمانی، کوروش سلیمانی، عباس تهرانی، کامران ملکی، پیمان شوقی، امید نجوان، مهیار جوادی فر، علی زادمهر، نادر طریقت، عدنان شاه طلایی، محسن خیمه دوز، محمد سلیمانی، محمدعلی حسین نژاد، رضا فهمیزی، امیر فرض اللهی،مهسان فراست،محمد جعفری، امیرابراهیم جلالیان و …حضور داشتند.