
به بخش نگاه هفته خوش آمدید
به گزارش گروه فرهنگ و هنر میز هنری، تحولات و رویدادهای متعددی در هفتهای که گذشت، عرصه فرهنگ و هنر را تحت تأثیر قرار داد؛ از برگزاری جشنوارهها و رونمایی از آثار تازه تا تصمیمهای تازه در حوزه کتاب و نشر، اجراهای صحنهای و خبرهای سینمای ایران و جهان. در این گزارش، مهمترین رویدادهای هفته را مرور میکنیم.
موسیقی و هنرهای تجسمی
■ سیوسومین جشنواره ملی هنرهای تجسمی جوانان با شعار «آب را گل نکنیم» از ۲۴ تا ۲۷ آبان در کرمانشاه برگزار شد. در این دوره ۶ هزار و ۴۲۶ اثر به دبیرخانه ارسال شد و ۱۷۳ هنرمند برای حضور در مرحله نهایی انتخاب شدند. آیین اختتامیه جشنواره شامگاه ۲۷ آبان در تالار انتظار کرمانشاه برگزار و برگزیدگان معرفی شدند.
■ معاون امور هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، حضور ۱۷۳ هنرمند جوان از استانهای مختلف را از ویژگیهای جشنواره امسال دانست و اعلام کرد ۹۸ نفر از شرکتکنندگان را دختران هنرمند تشکیل میدادند.
■ پنجمین اکسپو هنرهای تجسمی «استادهام چو شمع» ۲۸ آبان با حضور جمعی از هنرمندان در کوشک باغ هنر تهران افتتاح شد.
■ پنجمین اکسپو هنرهای تجسمی «استادهام چو شمع» ۲۸ آبان در کوشک باغ هنر تهران افتتاح شد؛ بیش از ۱۰۰ هنرمند در این رویداد آثار خود را به نمایش گذاشتهاند.
■ طرح تأمین مالی و خرید اقساطی آثار هنری با هدف توسعه بازار هنر و تسهیل خرید آثار تجسمی از سوی مؤسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر مطرح شد.
■ نمایشگاه آثار خوشنویسی حسین بلورچی در نگارخانه فرهنگسرای ابنسینا افتتاح شد و مجموعهای از آثار این هنرمند در معرض دید علاقهمندان قرار گرفت.
■ تابلوی نقاشی «مَرو مادر» اثر محمدعلی نادری با روایتی از تشییع پیکر حضرت زهرا(س) در نگارخانه سوره رونمایی شد.
■ فراخوان دومین جشنواره عکس «خیر ایران» با هدف ثبت و نمایش جلوههای نیکوکاری و مسئولیت اجتماعی منتشر شد.
■ همایون شجریان در ۲۵ آبان در اصفهان روی صحنه رفت؛ این کنسرت با استقبال مخاطبان برگزار شد، اما کمبودهای سالن محل اجرا نیز مورد توجه قرار گرفت.
■ فراخوان چهلودومین جشنواره بینالمللی موسیقی فجر ۲۳ آبان منتشر شد و هنرمندان و گروههای موسیقی برای حضور در این دوره به شرکت در جشنواره دعوت شدند.
■ هیئت انتخاب هجدهمین جشنواره موسیقی نواحی ایران با حضور هشت هنرمند و فعال حوزه موسیقی معرفی شد.
■ در تبریز از ۴۰ هنرمند پیشکسوت موسیقی عاشیقی تجلیل شد و سه درجه هنری نیز به هنرمندان این حوزه اعطا شد.
■ ارکستر سمفونیک تهران میزبان آنتونیو پاپالاردو، آهنگساز ایتالیایی اثر «پترس اِنی» میشود؛ او برای تماشای اجرای اثرش به ایران سفر میکند.
■ دو آلبوم موسیقی «نخلآواز» با همراهی هنرمندان بوشهری و «چون جویبار» با هنرمندی آرشام کیانی و میلاد بیضا منتشر و پیش روی مخاطبان قرار گرفتند.
■ نشست ماهانه خانه موسیقی ایران ۲۷ آبان با حضور هنرمندان و اعضای این نهاد صنفی برگزار شد و اقدامات صنفی خانه موسیقی در شرایط دشوار روزهای اخیر تشریح شد.
■ آلبوم حماسی و آیینی «نخلآواز» ۲۹ آبان در بوشهر و همزمان با روز «قهرمان ملی» رونمایی شد.
کتاب و ادبیات
■ برگزیدگان بیستوچهارمین جشنواره قلم زرین ۲۷ آبان با اعلام برگزیدگان بخشهای مختلف معرفی شدند و این جشنواره به کار خود پایان داد.
■ ابراهیم حیدری، مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران، از اختصاص تسهیلات ۱۰۰ میلیاردی به نویسندگان، اهالی قلم و برگزیدگان جوایز ادبی پس از هفته کتاب خبر داد.
■ مدیرکل اداره مجامع و تشکلهای فرهنگی از ثبت ۲۴ درخواست از سوی ناشران و فعالان نشر در هشت کشور خارجی برای استفاده از حمایتهای گرنت نشر ایران خبر داد.
■ حدود ۲۰ هزار بند کاغذ واردشده با ارز دولتی، با هدف حمایت از صنعت نشر و تأمین مواد اولیه چاپ کتاب میان ناشران توزیع شد.
■ رئیس سیوهفتمین نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران از برگزاری این رویداد از دوم دی خبر داد؛ نمایشگاهی که قرار است میزبان ناشران و علاقهمندان به کتاب باشد.
■ کتاب «یقه دیپلمات» با موضوع جنگ تحمیلی دوم و روایتی داستانی از جنگ ۱۲ روزه، از سوی انتشارات معارف منتشر و روانه بازار نشر شد.
■ مدیر تولید انتشارات بهنشر از بررسی یادداشتهای زندهیاد انوری درباره رمان «عاشورا» خبر داد؛ یادداشتهایی که میتواند زمینه پیگیری و تحقق یکی از آرزوهای ادبی این نویسنده را فراهم کند.
■ سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، در آیین کتابگردی بر ضرورت مقابله جمعی با قاچاق کتاب تأکید کرد و افزایش قیمت کتاب و کاهش قدرت خرید مردم را از چالشهای جدی حوزه نشر دانست.
■ مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران از برنامهریزی برای اجرای طرح فروش اقساطی کتاب با تسهیلات ۲ همتی پس از پایان هفته کتاب خبر داد؛ طرحی که با هدف افزایش قدرت خرید مخاطبان دنبال میشود.
■ آیین نکوداشت قدمعلی سرامی، استاد زبان و ادبیات فارسی، ۲۶ آبان به همت انجمن آثار و مفاخر فرهنگی و با حضور استادان، پژوهشگران و علاقهمندان شعر و ادب فارسی برگزار شد و از یک عمر فعالیت علمی و ادبی او تجلیل به عمل آمد.
■ طرح تبادل و اهدای کتاب از ۲۳ آبان برای اعضای سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران آغاز شد. همزمان در نشستی با موضوع دیپلماسی زبان فارسی، بر ظرفیتهای جهانی این زبان و نقش ادبیات در دیپلماسی فرهنگی کشور تأکید شد.
■ کتابخانه ملی ایران به مناسبت هفته کتاب، از ۲۳ تا ۲۸ آبان حق عضویت متقاضیان را با ۵۰ درصد تخفیف محاسبه کرد.
■ طرح «پاییزه کتاب ۱۴۰۵» از ۲۳ تا ۲۹ آبان در کتابفروشیهای مشارکتکننده استان اصفهان اجرا شد و خریداران کتاب از یارانه ۲۰ درصدی خرید بهرهمند شدند.
■ کتاب «از دفتر شعر امین» شامل منتخبی از سرودههای آیتالله سیدعلی خامنهای، ۲۵ آبان همزمان با هفته کتاب و در مراسم بزرگداشت «امین زبان و ادب پارسی» رونمایی شد.
■ آیین اختتامیه جایزه ششکلمهای میناب عصر پنجشنبه ۲۸ آبان در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان برگزار شد و بر ضرورت ثبت و روایت رخدادهای میناب در آثار ادبی تأکید شد.
■ ششمین جشنواره ملی شعر کودک «به یاد فرشتگان میناب ـ شهدای میناب» صبح پنجشنبه ۲۸ آبان در شاهینشهر برگزار شد و با معرفی و تجلیل از برگزیدگان بخشهای مختلف به کار خود پایان داد. در این مراسم بر اهمیت ادبیات کودک و تقویت هویت ملی نسل آینده تأکید شد.
تئاتر
■ مراسم پاسداشت خسرو احمدی، بازیگر و کارگردان پیشکسوت تئاتر، شامگاه ۲۳ آبان با حضور هنرمندانی چون رضا بابک، پرویز پرستویی، رویا میرعلمی، مجید قناد، ایرج طهماسب و محسن کیایی در سالن استاد جوانمرد خانه تئاتر برگزار شد. حاضران با بیان خاطرات و تجلیل از ویژگیهای هنری و اخلاقی این بازیگر، از سالها فعالیت او قدردانی کردند.
■ داوری آثار دهمین رویداد ادبیات نمایشی ایثار پس از پایان مهلت دریافت آثار در ۲۰ آبان آغاز شد. کامران شهلایی دبیر علمی و محمد نجاری، مهدی نصیری و محمد عارف اعضای هیئت علمی این رویداد هستند که با محور ایثار و شهادت برگزار میشود.
■ نخستین جلسه شورای داوری انجمن صنفی تماشاخانههای خصوصی ایران در سال ۱۴۰۵، ۲۱ آبان در عمارت نوفللوشاتو برگزار شد. در این نشست، اختلاف میان یک گروه نمایشی و مدیر تماشاخانه با میانجیگری اعضای شورا به سازش انجامید؛ این شورا برای رسیدگی صنفی به اختلافهای مالی و اجرایی گروهها و تماشاخانهها تشکیل شده است.
■ آثار راهیافته به بخشهای «نشتیمان» و «برگزیده جشنوارهها» نوزدهمین جشنواره بینالمللی تئاتر خیابانی مریوان معرفی شدند. در مجموع هفت نمایش در این دو بخش حضور دارند و جشنواره از سوم تا هفتم آذر در مریوان برگزار میشود.
■ نمایشهای «ایلخونی» به کارگردانی آژمان بیژنینسب و «هیولاکش» به کارگردانی محمد جهانپا، با تهیهکنندگی امیرحسین شفیعی، در آذر و دی در سالن استاد ناظرزاده کرمانی تماشاخانه ایرانشهر روی صحنه میروند. «ایلخونی» روایتی بومی با الهام از «مکبث» شکسپیر است و «هیولاکش» داستان سفر گشتاسپ در روایتهای شاهنامه را بازگو میکند.
■ نمایش «افسانههای تبای» به نویسندگی سوفوکل، ترجمه شاهرخ مسکوب و طراحی و کارگردانی میکاییل شهرستانی، از اول آذر ساعت ۲۰:۴۵ در سالن اصلی خانه نمایش مهرگان اجرا میشود. این اثر روایتگر جستوجوی ادیپوس برای شناخت هویت خویش و مواجهه او با سرنوشتی هولناک است.
■ نمایش «تنلش» به نویسندگی مهران مرادی و کارگردانی و تهیهکنندگی احمد بیگی، از اول آذر هر شب ساعت ۱۹ در سالن اصلی خانه نمایش دا روی صحنه میرود. پیمان محسنی، احمد بیگی، رز ایزدی، بیتا طائی و یوسف فروتن بازیگران این اثر با موضوعاتی چون زوال، فراموشی و رنجهای انسانی هستند.
■ سارا بهرامی در دور جدید اجرای نمایش «مدهآ» به نویسندگی و کارگردانی حمیدرضا نعیمی، نقش مدهآ را ایفا میکند. این نمایش پس از ۴۲ اجرا در تماشاخانه ایرانشهر، از اول آذر به مدت محدود در شیراز و از ۱۰ آذر در تهران روی صحنه میرود.
سینمای ایران
■ بیستوچهار مستند کوتاه خارجی در بخش مسابقه بینالملل بیستمین جشنواره سینماحقیقت رقابت میکنند. این جشنواره از ۱۸ تا ۲۴ آذر ۱۴۰۵ در پردیس ملت برگزار میشود.
■ مستند «سلاح سرد» به کارگردانی توحید ابراهیمی، مراحل صداگذاری و اصلاح رنگ را پشت سر میگذارد و متقاضی حضور در جشنواره سینماحقیقت است.
■ فیلم کوتاه «سوله» ساخته علیرضا شعبانیان به جشنواره جوایز فیلم فارسی ۲۰۲۷ کانادا راه یافت. این فیلم به موضوع قاچاق کودکان میپردازد.
■ فیلم «معکوس شده» ساخته محمدرضا ستارهشناس، جایزه بهترین تدوین جشنواره گربه سیاه بولیوی ۲۰۲۶ را دریافت کرد.
■ علیرضا (احسان) رهگذر، از تهیهکنندگان اجرایی انیمیشنهای «آخرین داستان» و «ژولیت و شاه»، درگذشت.
■ ۷۷۶ فیلم مستند ایرانی متقاضی حضور در جشنواره سینماحقیقت شدند؛ از این میان ۵۴۷ فیلم کوتاه، ۱۲۸ فیلم نیمهبلند و ۱۰۱ فیلم بلند هستند. همچنین ۴۲۱ اثر برای رقابت در بخش جایزه شهید آوینی ثبتنام کردهاند.
■ فیلم «دوچرخه آبی» ساخته سیاوش ساعدپناه چهار جایزه بینالمللی کسب کرد و آرمین عزیزی نیز دو جایزه بازیگری دریافت کرد.
■ شورای پروانه فیلمسازی با ساخت هفت فیلم سینمایی «گوشبریده»، «نیزار سرخ»، «ببرها»، «ده هیچ»، «نادریا»، «دنا؛ سرگرمی شیطان» و «پسر گرگی» موافقت کرد.
■ چهاردهمین جشن مستقل سینمای مستند ایران پنجشنبه ۲۸ آبان با رونمایی از پوستر و تندیس جشن و تجلیل از محمدحسین حقگو و منوچهر مشیری برگزار شد.
■ کمپین «بچههای مدرسه ایران» از ۲۷ آبان تا ۹ آذر با نمایش انیمیشنهای «نبرد بادبادکها» و «سفینه نجات» و تخفیف ۵۰ درصدی بلیت اجرا میشود.
■ انیمیشن «نبرد بادبادکها» ساخته الهام ابراهیمی با جذب بیش از ۶۰ هزار مخاطب، از فروش پنج میلیارد تومان عبور کرد.
■ فاطمه (ناهید) شعشعانی، دوبلور پیشکسوت، درگذشت. از نقشآفرینیهای ماندگار او میتوان به صداپیشگی عمهخانم در انیمیشن «حنا دختری در مزرعه» و مادر هاچ در مجموعه «زنبور عسل» اشاره کرد.
■ اختتامیه دومین جشنواره ملی فیلم «آب به قیمت جان» ۲۸ آبان با تجلیل از مرضیه برومند، معرفی برگزیدگان و رونمایی از تمبر یادبود برگزار شد.
■ در بخش مستند دومین جشنواره ملی فیلم «آب به قیمت جان»، فیلم «پورزال» عنوان بهترین فیلم را کسب کرد؛ مهدی فرامرزی برای «پسر تالاب» بهترین کارگردانی و رضا اکبریان برای «آببندان» بهترین پژوهش را به دست آوردند.
■ در بخش داستانی این جشنواره، فیلم «مرچی» ساخته هما متینفر رتبه نخست، «میسر یکسرخ» ساخته اصغر بشارتی رتبه دوم و «فادیا» ساخته مهتاب شیخانصاری رتبه سوم را کسب کردند. جایزه ویژه دبیر جشنواره نیز به فیلم «افسانه کوه ننوک» رسید.
سینمای جهان
■︎ صندوق تولید منچستر بزرگ در بریتانیا، سه میلیون پوند برای حمایت از هفت پروژه سینمایی اختصاص داد. آثار نیکی بنتام و مایکل وینترباتم در میان پروژههای منتخب این صندوق قرار دارند
■︎ اعضای هیئت داوران جشنواره فیلم دوحه درباره افزایش بودجههای تولید، یکنواختی آثار و کاهش تنوع در سینمای آمریکا بحث کردند و این جشنواره را فرصتی برای حمایت از جریانهای مستقل سینمای جهان دانستند
■︎ فیلم «یک روز از زندگی جو: فصل فایدرا» ساخته ژاکلین لنتزو، جایزه اصلی جشنواره فیلم تسالونیکی را دریافت کرد. در این دوره، آثار یونانی موفق به کسب ۲۲ جایزه شدند
■︎ وزیر فرهنگ بریتانیا از نتفلیکس، آمازون، اسکایدنس، بیبیسی و نهادهای سینمایی خواست درباره سیاستهای حفاظت و ایمنی در محیط کار گزارش ارائه کنند
■︎ جشنواره فیلم قاهره و بنیاد فیلم دریای سرخ برای گسترش همکاریهای سینمایی، ایجاد جایزه مشترک و تبادل آثار مرمتشده به توافق رسیدند
■ وودی آلن فیلمبرداری پنجاهویکمین فیلم سینمایی خود را پس از شش هفته تصویربرداری در بیش از ۳۵ مکان در مادرید و آرانخوئز به پایان رساند. این کمدی عاشقانه با بازی چند بازیگر بینالمللی، هنوز عنوان رسمی ندارد.
■︎ فیلمهای «دختری ناشناس» و «اِلا آرکانجل» جوایز اصلی جشنواره سینمای مستقل کوسینما در فیلیپین را دریافت کردند
■︎ مستند «چگونه عشق حرکت میکند» ساخته پاالاوی پل، جایزه نخستین دوره همکاری تولیدی الجزیره در مجمع مستند آیدیافای ۲۰۲۶ را به دست آورد
■︎ بررسی تازه صنعت سینمای اروپا نشان میدهد مستندهای بلند این قاره پس از همهگیری کرونا، روند بازیابی قدرتمندتری نسبت به فیلمهای داستانی داشتهاند
■︎ آلیسون کوهن کارگردانی فیلم درام «پتریکور» را برعهده گرفته است؛ اثری با محوریت یک مثلث عشقی که داستان آن در یک کشتی بیمارستانی آلمانی در دوران جنگ ویتنام روایت میشود
■ رابرت پتینسون بهعنوان بازیگر جدید نقش جیمز باند انتخاب شد و جایگزین دنیل کریگ خواهد شد. دنی ویلنوو کارگردانی فیلم جدید این مجموعه را برعهده دارد.
■︎ شرکت فیلم سیلز حق پخش فیلم ترسناک «اینسکتاسی» را خریداری کرد. این اثر پیشتر در جشنوارههای فانتازیا و سیتخس به نمایش درآمده و قرار است ژانویه ۲۰۲۷ در آمریکا اکران شود
■︎ تهیهکننده فیلم «وقایعنگاری از محاصره» به کارگردانی عبدالله الخطیب، این اثر را در آخرین لحظات از بخش رقابتی جشنواره فیلم مراکش خارج کرد؛ تصمیمی که با مخالفت کارگردان همراه شد
■ هفدهمین دوره جوایز گاورنرز با اهدای اسکار افتخاری به گلن کلوز، فلوید نورمن و ریدلی اسکات برگزار شد. همچنین کریستین واچون و پاملا کافلر جایزه یادبود ایروینگ جی. تالبرگ را دریافت کردند.
■︎ برد پیت اعلام کرد فیلمبرداری قسمت جدید مجموعه «اوشن» احتمالاً در اواخر سال ۲۰۲۷ آغاز خواهد شد. جورج کلونی، جولیا رابرتس، مت دیمون و دان چیدل نیز از بازیگران موردنظر این پروژه هستند
■︎ جنیفر لارنس و جاش هاچرسون در مراسم نمایش جهانی فیلم «بازیهای گرسنگی: طلوع درو» در نیویورک حضور یافتند؛ دیداری که پس از بیش از یک دهه، توجه طرفداران این مجموعه سینمایی را جلب کرد