بحران پشت صحنه تئاتر؛ از کمبود بودجه تا افول خلاقیت

اکبر زنجانپور، قطبالدین صادقی و حسین کیانی در نشست تخصصی «عصر کارگردان» با بررسی دلایل کمکاری و کنارهگیری کارگردانان حرفهای تئاتر، از مشکلاتی همچون کمبود بودجه و سالنهای اجرا، ضعف حمایت از گروههای مستقل و غلبه مناسبات تجاری بر تولیدات نمایشی انتقاد کردند.
به گزارش میز هنری، نشست تخصصی «عصر کارگردان» با موضوع «بررسی دلایل کمکاری و کنارهگیری کارگردانان حرفهای تئاتر در دهه اخیر» به همت کانون کارگردانان خانه تئاتر و با میزبانی مجید گیاهچی در سالن استاد جوانمرد خانه تئاتر برگزار شد. در این نشست، اکبر زنجانپور، قطبالدین صادقی و حسین کیانی با تکیه بر تجربههای حرفهای خود، دیدگاههایشان را درباره موانع فعالیت مستمر در تئاتر ایران مطرح کردند.
اکبر زنجانپور، کارگردان و بازیگر پیشکسوت تئاتر، با تأکید بر ضرورت بازگشت تئاتر به زندگی فرهنگی مردم، آموزش این هنر از دوران کودکی و ایجاد امکان فعالیت مستمر برای گروههای نمایشی را از نیازهای اساسی این عرصه دانست. او همچنین محدودیت سالنهای اجرا، دشواری تولید و نبود حمایتهای مؤثر را از جمله موانع پیش روی کارگردانان عنوان کرد.
قطبالدین صادقی، کارگردان و پژوهشگر تئاتر، نیز کمکاری هنرمندان را صرفاً ناشی از ناتوانی یا بیانگیزگی آنان ندانست و بر نقش کمبود بودجه، ضعف زیرساختها و نبود برنامهریزی بلندمدت تأکید کرد. او حمایت پایدار از گروههای حرفهای، توسعه امکانات نمایشی و توجه بیشتر به مسائل اجتماعی و فرهنگی در تولیدات تئاتری را ضروری دانست.
حسین کیانی، کارگردان و نمایشنامهنویس، با انتقاد از غلبه مناسبات اقتصادی و تجاری بر تئاتر، نسبت به کمرنگشدن جایگاه خلاق کارگردان و فاصلهگرفتن بخشی از آثار نمایشی از مسائل جامعه هشدار داد. او معتقد بود تئاتر برای حفظ جایگاه خود باید با تجربههای زیسته مردم ارتباط برقرار کند و از پرداختن به پرسشها و مسائل انسانی و اجتماعی فاصله نگیرد.
در مجموع، سخنان این سه هنرمند بر ضرورت اصلاح سازوکارهای حمایتی، تقویت گروههای مستقل، فراهمکردن امکانات تولید و اجرا و بازنگری در رابطه تئاتر با مخاطبان تأکید داشت. در ادامه این مراسم، از تمبر کانون کارگردانان خانه تئاتر رونمایی شد و شماری از هنرمندان و اعضای این کانون نیز در بحث و تبادل نظر درباره وضعیت کارگردانی تئاتر ایران شرکت کردند.